Kolonoskopi Nedir?

Kolonoskopi:  Kolonoskop cihazı ile makattan itibaren körbağırsağa kadar tüm kolonun incelenmesi işlemine total kolonoskopi denir. Bazı hastalık ve durumlarda tüm kalın bağırsağın incelenmesine gerek duyulmayabilir. Bağırsağın makata yakın kısmında hastalıklardan şüphe edildiği bu durumlarda sadece rektumun incelenmesi (rektoskopi) veya sigmoid kolonunda dahil edilerek kolonun son yarısının incelenmesi (sigmoidoskopi) işlemleri yapılmaktadır. Kolonoskopi işleminde teşhis ve gerekli durumlarda tedavi aynı seansta yapılmaktadır.

Kolonoskopi hazırlığı:  Kalın bağırsağın muhtevası laksatif denilen özel müshil ilaçları kullanılarak temizlenmelidir. Bu işlem için hasta 24 saat önce kendisine tarif edilen ilaçları 4 saat aralarla 3 veya 4 kez kullanmaktadır. Kolon temizliği başlandığında katı gıdalar alınmaz su ve tanesiz meyve suları veya açık çay istenildiği kadar alınabilir. Müshil ilaçlarının etkisi ile karında burulma tarzı hafif ağrılar ve en son su şeklinde ishal oluşur. Bu işlemin tam ve doğru uygulanması kolonoskopi çekiminin kalitesini oldukça arttırmakta ve kolaylaştırmaktadır. Müshil kullanımı döneminde hastanın mutlaka alması gereken ilaçları varsa onları içebilir. Şeker ve tansiyon ilaçlarının uzun süren açlık ve su kaybı olduğu için işlem sonrasında kullanılması daha sağlıklıdır.

Kolonoskopi işleminin uygulanması: Kolonoskopi uygulanacak hasta kolon temizlenmiş olarak merkezimize geldikten sonra öncelikle bir ön muayeneden geçirilir. Hastalığı ve varsa diğer hastalıkları ile ilgili ayrıntılı bir sorgulama yapılır. Elde edilen veriler bilgisayarda hastanın dosyasına kayıt edilir. Hastaya uygulanacak işlemle ilgili uzman hekim tarafından bilgi verilir. Bu ön hazırlıktan sonra hastanın fiziki koşulları göz önünde bulundurularak makat bölgesine lokal anestezi ve ardından sedasyon yapılır. Gerekli durumlarda bağırsağı gevşeten ilaçlar verilir. Sedasyon için genellikle dormicum isimli ilaç damar yolundan uygulanır.

Dormikumun etkisi ile hastada bir uyku hali meydana gelir. Sedasyon işlemi tamamlanınca kolonoskopi işlemine başlanır. Öncelikle makat bölgesi dikkatlice incelenir. Kolonoskop özel bir yöntemle makattan içeri doğru itilir ve kolonoskopi işlemi başlatılır. Rektum, rekosigmoid bölge, sol kolon, transvers kolon, sağ kolon ve çekum dikkatlice incelendikten sonra terminal ileum denilen ince bağırsağın son 20 cm’lik kısmı merkezimizde mutlaka ilave olarak incelenmektedir. Kolonoskopi esnasında tedavi gerektirecek bir durum görülmüşse hasta yakınlarının da izni alınarak bu işlem yapılmaktadır. Örneğin kanseri öncü bulguları olan polipler polipektomi yöntemi ile çıkartılır.

Kolonoskopi yapılmasını gerektiren durumlar

İdeal olanı şikayet yokken kolonoskopik inceleme yapmaktır, böylelikle hastalıklar oluşmadan veya oluşmuşsa erken evrede tanı konulması ve daha kalıcı tedavi uygulanması mümkündür. Kolonoskopide özel bir durum poliplerdir. Kolon kanserlerinin çoğu polip şeklinde başlamaktadır. Bu aşamada tanı konursa polipektomi denilen yöntemle polip tamamen çıkartılmakta ve kolon kanseri olma riski önemli ölçüde azaltılmaktadır. Özellikle akrabalarında kolon kanser olanların yakınma yokken kolonoskopi yaptırmaları çok faydalıdır. Ancak ekonomik ve fiziki koşullar herkese yakınma yokken kolonoskopi yapma imkanını sağlamadığı için aşağıdaki yakınmaların oluştuğu durumlarda kolonoskopiyi ivedilikle yapmakta büyük yarar vardır.

  • Makattan kanama
  • Kanlı dışkılama
  • Kanlı ishal
  • Geçmeyen karın ağrısı
  • Dışkılama alışkanlığında bozulma
  • Dışkı kıvam ve şeklinde değişim oluşması
  • Sürekli dışkılama hissinin olması
  • Makat bölgesinde şişlik hissedilmesi
  • Makat etrafında akıntı